Να γίνω η γέφυρα να πατήσουν και να φτάσουν...

Άρθρο από το "Σκασιαρχείο" τεύχος Φεβρουαρίου 2023.

Δουλεύω στο δημόσιο σχολείο από το 2001 ανελλιπώς, χωρίς να έχω πάρει άδεια παρά ελάχιστες φορές όταν νοσηλεύτηκε κοντινό μου πρόσωπο...

Κάθε μέρα περνάω το κατώφλι του σχολείου και κουβαλάω μαζί μου όλη την αγάπη μου για τα παιδιά, όλη μου τη θέληση να τα βοηθήσω, να γίνω η γέφυρα να πατήσουν και να φτάσουν εκεί όπου μπορούν, να τα μάθω να αγαπούν τη μάθηση, τα βιβλία, την ποίηση, τη ζωγραφική, τη μουσική, τις ταινίες, το θέατρο... να τα βοηθήσω να αγαπήσουν τον εαυτό τους και τους άλλους γύρω τους...

Τόσα χρόνια να τα αγκαλιάζω, να τα παρηγορώ, να τα προβληματίζω, να τα μαθαίνω να βάζουν όρια, να μπορούν να σέβονται τον εαυτό τους και τους άλλους... να λύνουν τις διαφορές τους και να γίνονται φίλοι...

Τόσα χρόνια να μιλάω για αλληλεγγύη, για αλληλοβοήθεια και να εφαρμόζω την αλληλοδιδακτική μέθοδο...

Να δίνω κάθε διδακτική ώρα μια θεατρική παράσταση, να επιμένω να μάθει μέχρι κι ο τελευταίος μαθητής αυτά που πρέπει...

Τόσα χρόνια να γελάω μαζί με τα παιδιά κι άλλες φορές να κλαίω μαζί τους... να στρώνω τραπέζι και να τρώμε, να παίζω μαζί τους στα διαλείμματα και να τα πηγαίνω περιπάτους κι εκδρομές...

Να στολίζω χριστουγεννιάτικα έλατα, να φτιάχνω μάσκες αποκριάτικες και καράβια που αρμενίζουν σε θάλασσες πλατιές... να βρίσκω ρούχα για τις παρελάσεις και να φτιάχνω σκηνικά και βίντεο για τις γιορτές...

Τόσα χρόνια να τους διαβάζω βιβλία ακούραστη, να μιμούμαι φωνές, να στήνω παραστάσεις από το πουθενά, να καλώ συγγραφείς στο σχολείο και να λειτουργώ δανειστική βιβλιοθήκη...

Να ξύνω μολύβια, να βρίσκω χαμένες γόμες, να κρεμάω μπουφάν, να δένω κορδόνια, να ανοίγω σακουλάκια κρουασάν και μπανάνες...

Να μετράω θερμοκρασίες πυρετού, να δίνω χαρτομάντιλα, να νοιάζομαι αν κάποιο παιδί έχει φαγητό ή αν λείπει, να μαθαίνω αν αντιμετωπίζει πρόβλημα στο σπίτι, να συζητάω με τους γονείς, να προτείνω λύσεις, να εμψυχώνω τις μαμάδες, να ενημερώνω τους μπαμπάδες, να βοηθάω τα παιδιά από ευάλωτα περιβάλλοντα και να προστατεύω τις ιδιαιτερότητες.

...κάθε μέρα τόσα χρόνια...

Ποτέ δεν με κούρασαν όλα αυτά, είναι αυτά που με κάνουν να νιώθω σεβασμό για τον ίδιο μου τον εαυτό και με γεμίζουν δύναμη.

Αυτά κάνει ο κάθε δάσκαλος κι η κάθε δασκάλα...

Από όλα αυτά τι ακριβώς θα αξιολογήσει ένας αξιολογητής που θα έρθει για μία ώρα μες στην τάξη μου;

Αφιερώνουμε την ταινία «Το καναρινί ποδήλατο» σε σκηνοθεσία Δημήτρη Σταύρακα σε όλους αυτούς που νομίζουν πως τα προβλήματα στην εκπαίδευση και τα σχολεία λύνονται με τον επιθεωρητικό αυταρχισμό και τα κουτάκια σε φόρμες αξιολόγησης.

Μαρία Τσόγκα, δασκάλα, 3ο Δημ. Σχολείο Αμφιλοχίας

Συνυπογράφουμε…

Η Συντακτική Επιτροπή*

Βογανάτσης Δαμιανός

Δημοπούλου Φωτεινή

Μπαλτάς Μπάμπης

Μπάρκα Κατερίνα

Παούρη Κατερίνα

Παπαδόπουλος Χάρης

Σπήτα Βίκυ

▶ Επικοινωνήστε μαζί μας και στείλτε μας τα κείμενά σας για δημοσίευση στο εξής email: periodikofreinet@gmail.com

Το τεύχος του Σκασιαρχείου εδώ.

Πώς βοηθάς τους μαθητές που μένουν πίσω;

Αναδημοσίευση από το Ημερολόγιο ενός δασκάλου.

Πώς βοηθάς τους μαθητές που μένουν πίσω; Κατά τη γνώμη μου, τρία εμπόδια πρέπει να ξεπεραστούν: 

• η δημιουργία εξατομικευμένων προγραμμάτων,
• η προσαρμογή τους στην τάξη,
• η λανθασμένη πεποίθηση ότι δεν μπορείς να κάνεις τίποτα.

Η δημιουργία εξατομικευμένου προγράμματος

Δε φτιάχνεται εύκολα. Απαιτείται να εντρυφήσεις στην Ειδική Αγωγή. Συνοπτικά, αξιολογείς τον μαθητή όχι για να τον κατατάξεις κάπου, π.χ., δυσλεξία, αλλά για να βρεις τι ξέρει και τι δεν ξέρει· σχεδιάζεις τι θα διδάξεις και πώς· τον αξιολογείς τακτικά. Στον σχεδιασμό μπορεί να μας βοηθήσει ο εκπαιδευτικός του Τμήματος Ένταξης, το ΚΕΣΥ ή τέλος πάντων κάποιος που ξέρει. Είναι το θεμέλιο στο οποίο θα στηριχθούν τα επόμενα βήματα. 

Η προσαρμογή του στην πραγματικότητα της τάξης

Αφού σχεδιαστεί η διδασκαλία, μπορεί να εφαρμοστεί με 5 διαφορετικούς τρόπους, που είναι δυνατό να συνδυαστούν. Θα τους παρουσιάσω σε αυξανόμενη σειρά δυσκολίας.

α) Το κάνουν οι γονείς. Δε γίνεται πάντα, αλλά μας λύνει τα χέρια. Υπάρχουν γονείς που μπορούν να βοηθήσουν τα παιδιά τους και το μόνο που χρειάζεται είναι να τους δώσουμε σαφείς οδηγίες. Εμείς αξιολογούμε τον μαθητή και προτείνουμε τροποποιήσεις. Π.χ., στην Α΄ Δημοτικού από πολύ νωρίς ενημερώνω τους γονείς των παιδιών που δυσκολεύονται στη φωνημική επίγνωση, τους εξηγώ τι να κάνουν και πολύ γρήγορα υπάρχει μεγάλη βελτίωση.

β) Αν τα παιδιά είναι σχετικά μεγάλα και τους ζητάμε κάτι απλό, μπορούν να το κάνουν μόνα τους στο σπίτι. Τους εξηγούμε αναλυτικότερα τι πρέπει να κάνουν και ελέγχουμε συστηματικότερα την απόδοσή τους. Μόνο αν καταλαβαίνουν τι κάνουν είναι δυνατόν να εξασκηθούν μόνα τους. Αυτό απαιτεί μερικές φορές χρόνο. Θυμάμαι μία χρονιά στην Ε΄ Δημοτικού είχα έναν μαθητή ο οποίος μου είπε ότι δεν μπορούσε με τίποτα να μάθει την προπαίδεια του 8. Του είπα να δοκιμάσει να την πει πολλές φορές στο σπίτι του μόνος του και να δούμε πώς θα τα πάει. Την επόμενη μέρα μου είπε ότι δεν μπορούσε να θυμηθεί με τίποτα το 8Χ8. Τον συμβούλεψα να πει αρκετές φορές στο σπίτι του 8Χ8=64 και θα το βλέπαμε πάλι την επομένη. Το πρόβλημα λύθηκε με αυτές τις απλές οδηγίες και την ατομική προσπάθεια του μαθητή.

γ) Τον τρίτο τρόπο τον ονομάζω διαφοροποιημένη εξάσκηση. Αν, λ.χ., οι περισσότεροι μαθητές εξασκούνται στις διαιρέσεις, κάποιοι αδύναμοι μαθητές εξασκούνται σε κάτι άλλο ανάλογα με τις ανάγκες τους, π.χ., σε πολλαπλασιασμούς. Αυτή η διαφοροποίηση μπορεί να εφαρμοστεί σε πολλές περιπτώσεις, όπως στο γράψιμο όπου οι πιο αδύναμοι μαθητές έχουν πιο απλούς στόχους ή και άλλο θέμα ακόμα. Ο στόχος είναι να εργάζονται όλοι με εργασίες προσαρμοσμένες στις δυνατότητές τους.

δ) Ο τέταρτος τρόπος είναι να αξιοποιείς τον νεκρό χρόνο πριν το κουδούνι, όπου έχεις τελείωσει τα πάντα και δεν ξέρεις τι άλλο να κάνεις. Αυτός ο χρόνος είναι δυνατόν να αξιοποιηθεί για να διδάξεις στο παιδί κάτι πολύ συγκεκριμένο, να εξασκηθεί σε κάτι πολύ απλό, όπως στην προπαίδεια, ή να αξιολογηθεί η πρόοδός του. Μια χρονιά θυμάμαι, δίδασκα τους μήνες σε δύο μαθητές της Ε΄ Δημοτικού λίγο πριν το σχόλασμα και σιγά σιγά τους έμαθαν.

ε) Ο πέμπτος και τελευταίος τρόπος είναι ο πιο δύσκολος. Δουλεύεις όπως στα ολιγοθέσια σχολεία. Kάνεις το εξής: χωρίζεις τα παιδιά σε δύο ομάδες, την Α και τη Β. Παραδίδεις στην Α ομάδα και η Β ομάδα κάνει κάποιες εργασίες. Στη συνέχεια, παραδίδεις στη Β ομάδα και κάνει κάποιες εργασίες η Α και μετά πάλι από την αρχή. Αυτή η διαρκής εναλλαγή επιτρέπει να διδάσκεις δύο διαφορετικά πράγματα την ίδια διδακτική ώρα. Είναι σαφώς πιο δύσκολος ο έλεγχος, αλλά δυστυχώς, κάποιες φορές είναι το μόνο που μπορείς να κάνεις.

Πολύ σημαντικό είναι να διδάσκεις με βάση τις αρχές της Ειδικής Αγωγής όλους τους μαθητές. Λ.χ., να κάνεις στην άκρη το βιβλίο της Γλώσσας της Α΄ Δημοτικού και να διδάξεις όπως θα δίδασκες ένα παιδί με δυσκολίες στον γραπτό λόγο. Με αυτόν τον τρόπο εν μέρει καταργείς τις εξατομικευμένες παρεμβάσεις, ενώ εξασφαλίζεις ότι διδάσκεις με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, καθώς πολλές φορές αυτό που λέει η Ειδική Αγωγή είναι η καλύτερη δυνατή διδασκαλία για όλους τους μαθητές.

Η ψυχολογική υποστήριξη

Το πιο δύσκολο κομμάτι είναι η πίεση που δέχεται ο εκπαιδευτικός. Για μένα η πίεση δημιουργείται για δύο λόγους: νομίζουμε ότι πρέπει να τα ξέρουμε όλα· θεωρούμε υπεύθυνο τον εαυτό μας για τις αποτυχίες.

Αν πιστεύεις ότι πρέπει να τα ξέρεις όλα, είναι λογικό να αγχώνεσαι. Οι συγκεκριμένοι μαθητές σού αποδεικνύουν σε κάθε ευκαιρία ότι δεν τα ξέρεις. Η δουλειά μας όμως δεν είναι να τα ξέρουμε όλα· η δουλειά μας είναι να μαθαίνουμε. Σιγά σιγά, με κόπο, με διάβασμα, με τη συζήτηση με ανθρώπους που ξέρουν, είναι δυνατόν να βελτιωθούμε, να πετύχουμε στόχους που στο παρελθόν φάνταζαν αδύνατοι. Για να μπορέσουμε να βοηθήσουμε τους αδύναμους μαθητές πρέπει να καταλάβουμε ότι μόνο με τον χρόνο θα βελτιωνόμαστε ολοένα και περισσότερο και θα πετυχαίνουμε καλύτερα αποτελέσματα. Το ξεκίνημα θα είναι άκρως απογοητευτικό.

Ο δεύτερος λόγος από τον οποίο προέρχεται η ψυχολογική φθορά είναι οι αυτοκατηγορίες. Αν και συχνά κατηγορούμε όλο το σύμπαν για την απόδοση των μαθητών μας, πιστεύω ότι, όταν είμαστε μόνοι μας, θεωρούμε τον εαυτό μας απόλυτα υπεύθυνο. Φτάνουμε στο σημείο να πιστεύουμε ότι όλοι οι μαθητές πρέπει να τα καταλαβαίνουν όλα. Δεν αντέχουμε να μείνει κάποιος πίσω· μας σκοτώνει. Είναι ένα βάρος που μας πνίγει και δεν έχει σχέση με την αλήθεια. Για να μπορέσεις να βοηθήσεις τους μαθητές σου πρέπει να απαλλαγείς από αυτήν την αντίληψη και να αποδεχτείς πως ό,τι κι αν κάνεις, κάποιοι θα μείνουν πίσω. Το θέμα είναι να προχωρούν όμως και αυτοί με βάση τις ικανότητές τους.

Οπότε τι κάνουμε; Πρώτο βήμα είναι να ξεκινήσεις με κάτι απλό, π.χ., να μάθει το παιδί τους μήνες. Με τον καιρό βελτιώνεσαι και προχωράς σε πολυπλοκότερους στόχους. Δεν είναι δυνατόν από την αρχή να κάνεις κάτι δύσκολο. Θα απογοητευτείς και θα τα παρατήσεις.

Δεύτερον, πρέπει να έχεις κατά νου πως, αν δεν κάνεις τίποτα, τα πράγματα θα χειροτερεύσουν. Έστω και μικρά, είναι βήματα προόδου. Αν δεν επιχειρήσεις κάτι, στο τέλος της χρονιάς τα πράγματα θα είναι χειρότερα.

Τρίτον, μην περιμένεις θαύματα. Το θέμα είναι η βελτίωση. Δεν είναι δυνατόν με ό,τι κάνεις ένας αδύναμος μαθητής να γίνει, και μάλιστα πολύ γρήγορα, ο κορυφαίος στην τάξη. Το πιθανότερο είναι ότι θα παραμείνει αδύναμος. Το θέμα όμως είναι να βελτιωθεί, να μάθει πέντε πράγματα, να φτάσει ψηλότερα από κει που θα έφτανε αν παρέμενες άπραγος.

Τέταρτον, είναι φυσιολογικό να τα ξεχνάνε αμέσως. Θέλει χρόνο! Οι συγκεκριμένοι μαθητές δε μαθαίνουν και τόσο εύκολα ακόμα κι αν διδάσκεις με τον καλύτερο τρόπο. Πρέπει να έχεις μεγάλη υπομονή για να δεις αποτελέσματα. 

Πέμπτον, οι περισσότερες δράσεις της ειδικής αγωγής είναι εξατομικευμένη διδασκαλία, άρα, είναι λογικό να μην έχεις τέλεια αποτελέσματα, αυτά τουλάχιστον που θα είχες αν έκανες όντως εξατομικευμένη διδασκαλία. Αυτός όμως δεν είναι λόγος για να τα παρατήσεις. Απεναντίας, αυτή η διαπίστωση πρέπει να σε γεμίζει περηφάνια για όσα έχεις πετύχει.

Κάποιες φορές, συχνότερα από όσο περιμένεις, θα αποτύχεις. Δε σημαίνει ότι πρέπει να εγκαταλείψεις την προσπάθεια. Σημαίνει ότι πρέπει να αναπροσαρμόσεις τους στόχους. Προφανώς, έθεσες τον πήχη ψηλά — πώς να ξέρεις από πριν ποιος είναι ο πήχης; — και οφείλεις να τον χαμηλώσεις.

Είναι φυσιολογικό να κουραστείς, να απογοητευτείς, να θυμώσεις. Παράτα τα για λίγο και ηρέμησε. Αυτό που κάνεις είναι πολύ πιο δύσκολο από όσο φαντάζεσαι. Πόσοι εκπαιδευτικοί, όταν ήσουν μαθητής, το έκαναν; Απλώς, έχεις πέσει. Πάρε μια ανάσα και ξανασήκω. Δε γίνεται να το ζητάς από τους μαθητές σου και να τα παρατάς εσύ. Αναπροσάρμοσε τα σχέδιά σου, διάβασε παραπάνω, ζήτα βοήθεια και προχώρα! Στο τέλος, θα χαμογελάσεις.

"Η μεγάλη βόλτα του κύριου Πετράν".

Οι τυφλοπόντικες ζουν κάτω από τη γη. 

Ο κύριος Πετράν είναι τυφλοπόντικας και, βέβαια, ζει κάτω από τη γη. Έχει μεγάλη μοναξιά εκεί κάτω στα σκοτάδια. Μια μέρα αποφασίζει ν' ανέβει στη γη. Εκεί θα βρεθεί σ' έναν ζωολογικό κήπο όπου θα συναντήσει τον Κάρλος, την Παρδουλίνα, τον Φάντο και τη Ρηγούλα-Λουριδίτσα.

Η Παιδική Σκηνή του Θεάτρου Χαλκίδας, παρουσιάζει, από 17 έως 21 Φεβρουαρίου 2020 σε θεατρική διασκευή και σκηνοθεσία Ευδοκίας Ζέρβα το μουσικό παραμύθι της Γιούλας Μιχαήλ :

"Η μεγάλη βόλτα του κύριου Πετράν" 

μια ιστορία για την επικοινωνία, την αγάπη και τη χαρά της συνύπαρξης, απευθύνεται σε παιδιά νηπιαγωγείου και των τριών πρώτων τάξεων του δημοτικού σχολείου.

Θεατρική διασκευή - σκηνοθεσία: Ευδοκία Ζέρβα

Σκηνικά: Μαίρη Μουρσελλά

Κοστούμια: Βάσω Λευκούδη 

Μουσική διδασκαλία: Έλλη Παπουτσή

Κινησιολογία: Παρασκευή Υφαντή

Ζωγραφική σκηνικών: Άννα Κορομπίλη, Κατασκευές: Γεωργία Σταματίου

Φροντιστήριο: Βασιλική Κοτσανταμπάνη 

Φωτισμοί, Ήχος: Κώστας Ντεγιάννης, Μαίρη Χουλιέρη 

Ηχοληψία: Sound X Studios Αλέξης Κωστακιώτης 

Παραγωγή: Θέατρο Χαλκίδας

Παίζουν και τραγουδούν: Μάχη Ακριώτου, Μίνα Βαμβάκου, Μαρία Καράκωστα, Ζωή Λιβανίου, Ελένη Φωτιά. 

Τραγουδούν: Αλεξάνδρα Αραβίδου, Αφεντούλα Καλτσίδη 

Παραστάσεις: 17, 18, 19, 20, 21 Φεβρουαρίου 2020

Δύο παραστάσεις/ημέρα 9.30 και 12.00 

ΘΕΑΤΡΟ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ

Τιμή εισιτηρίου: 4 ευρώ 

Υπεύθυνη επικοινωνίας: Νικόλ Βότση (τηλ.6972162440, 6980636076)

ΟΜΑΔΑ ΡΑΔΙΟΦΩΝΟΥ

H ραδιοφωνική ομάδα του Συλλόγου Δασκάλων και Νηπιαγωγών Χαλκίδας σας εύχεται ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ με υγεία, ευτυχία, ευημερία και δημιουργία!! 

Η ομάδα μας ελπίζει, με τη νέα χρονιά, να έχει συνεργασία με όλες τις σχολικές μονάδες που επιθυμούν να παρουσιάσουν κάποιο πρόγραμμα ή κάποια επιλεγμένη δουλειά των εκπαιδευτικών τους μαζί με τα παιδιά των τμημάτων , αν το επιθυμούν, που εργάστηκαν σε αυτό. Θα είναι μεγάλη μας χαρά να σας φιλοξενήσουμε στο στούντιο του σταθμού και να μοιραστούμε την εμπειρία σας , αλλά και να επιβραβεύσουμε τόσο τους συναδέλφους μας,όσο και τους μαθητές τους!! Το ραδιόφωνο είναι το κατάλληλο μέσο που θα κοινοποιήσει τους κόπους των σχολείων του νομού μας και θα δώσει έμπνευση και ιδέες και σε άλλους συναδέλφους για κάτι ανάλογο… 

Η εκπομπή μεταδίδεται κάθε Σάββατο στις 12 το μεσημέρι στους 96,5. 

Περιμένουμε λοιπόν , την άμεση ανταπόκρισή σας στα τηλέφωνα : 

ΕΡΙΦΙΛΗ ΒΟΥΓΙΟΥΚΑ : 6944420563 

ΒΕΤΑ ΚΟΡΩΝΑΙΟΥ : 6974341868 

Ο Πρόεδρος                                              Η Γραμματέας 

Λάμπρος Γιαννούχος                               Έφη Βαρβάρου

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΔΑΣΚΑΛΩΝ ΚΑΙ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΧΑΛΚΙΔΑΣ

Ο Σύλλογος Δασκάλων και Νηπιαγωγών Χαλκίδας την Πέμπτη 05/09/2019 συναντήθηκε με τον Διευθυντή Πρωτοβάθμιας του Νομού ώστε να ενημερωθεί για τα εξής θέματα:

• Κενά Αναπληρωτών
• Πολυπληθή τμήματα σε Νηπιαγωγεία και Δημοτικά 
• Η Λειτουργικότητα των σχολείων 
• Αποσπάσεις των εκπαιδευτικών που δεν ικανοποιήθηκαν 
• Κενά Ειδικοτήτων 
• Τμήματα Ένταξης 
• Εκπαίδευση Προσφύγων 

Η ατζέντα των θεμάτων διαμορφώθηκε σύμφωνα με τα αιτήματα και τους προβληματισμούς των συναδέλφων που επικοινώνησαν με τον Σύλλογο.

Όσον αφορά το θέμα των κενών και μετά από αίτημά μας να ανακοινώνονται στην ιστοσελίδα της Πρωτοβάθμιας, η απάντηση που δόθηκε ήταν ότι λόγω της μεταβλητότητας των κενών, η Διεύθυνση αδυνατεί να τα ανακοινώνει εκ των προτέρων.

Ενημερώνουμε τους συναδέλφους ότι η θέση του Συλλόγου είναι να ανακοινώνονται στην ιστοσελίδα με την ένδειξη των προσωρινών κενών ώστε να διασφαλίζεται η ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ.

Τα κενά δεν αποτελούν λίστα πληροφορίας κανενός και καμίας αιρετού.

Ζητήσαμε από την Διεύθυνση να μας ενημερώσει για τα θέματα των νηπιαγωγείων καθώς έχουν προκύψει ενστάσεις για πολυπληθή τμήματα. Αναφερθήκαμε συγκεκριμένα για την περίπτωση νηπιαγωγείου όπου σε μια αίθουσα θα αναγκαστεί να φιλοξενήσει 35 νήπια καθώς και για νηπιαγωγεία με 25 παιδιά και χωρίς βιώσιμους χώρους. Ο Διευθυντής Νομού ανέφερε ότι γίνεται προσπάθεια με την Δημοτική Αρχή να βρεθούν προκάτ ώστε να καλυφθούν οι ανάγκες.

Στο ερώτημά μας πώς διασφαλίζονται οι συναδέλφισσες όσον αφορά την ασφάλεια των παιδιών αλλά και την εκπαιδευτική και λειτουργική ανάγκη της μονάδας μέχρι να έρθει το προκάτ, δεν υπήρχε ουσιώδης απάντηση επί του θέματος λέγοντάς μας ότι ήδη έχει τοποθετηθεί επί του θέματος.

Περιμένουμε η Δ/νση να λειτουργεί στην πρόβλεψη και όχι όταν το πρόβλημα φτάσει στο παραπέντε. Τα προβλήματα των συγκεκριμένων νηπιαγωγείων ήταν γνωστά. Ποιες ενέργειες έγιναν ώστε να αποφευχθεί αυτή η κατάσταση;

Για το θέμα των αποσπάσεων των εκπαιδευτικών που δεν ικανοποιήθηκαν, ο Σύλλογος εισηγήθηκε την περίπτωση να μελετώνται οι αιτήσεις αυτών των συναδέλφων αν δημιουργηθεί κενό εκ των υστέρων σε κάποιο σχολείο που ήταν πρώτο στην επιλογή τους μέσα σε ένα εύλογο χρονικό διάστημα. Η εισήγηση της Διεύθυνσης ήταν ότι αυτό δεν είναι δυνατό να γίνει με εξαίρεση την περίπτωση που η ίδια η Δ/νση Α/θμιας κάνει κάποιο λάθος στην πληροφόρηση των κενών.

Στα Θετικά σημεία στην συζήτησή ήταν το γεγονός ότι έχει γίνει προσπάθεια ώστε να κρατηθεί η λειτουργικότητα των σχολείων όσον ήταν δυνατόν και ότι δόθηκαν όλα τα κενά των ειδικοτήτων στην Περιφέρεια.

Εκτενής λόγος έγινε για την ίδρυση και λειτουργία των τμημάτων ένταξης ιδιαίτερα για τα νηπιαγωγεία όπου η εξασφάλιση σύμφωνα με την νομοθεσία τριών γνωματεύσεων για να ιδρυθεί ένα τμήμα ένταξης είναι εξαιρετικά δύσκολη καθώς κανείς δεν μπορεί να προβλέψει αν υπάρξουν ειδικές μαθησιακές ανάγκες σε προ νήπια που είναι να φοιτήσουν. Η Διεύθυνση σημείωσε την αυστηρότητα της συγκεκριμένης νομοθεσίας και τους ελέγχους που γίνονται από το ΕΣΠΑ και υπογράμμισε ότι δεν δύναται να δώσει κανένα κενό ή να ανοίξει τμήμα ένταξης αν δεν υπάρχει η απαραίτητη προϋπόθεση των τριών γνωματεύσεων.

Άλλη βέβαια ήταν η στάση και τα επιχειρήματα της Διεύθυνσης όταν τέθηκε το ζήτημα νηπιαγωγείου όπου με 9 γνωματεύσεις από τα ΚΕΣΥ δεν δόθηκε κενό ώστε να λειτουργήσει το τμήμα ένταξης. Τα επιχειρήματα της Διεύθυνσης έπεσαν στο κενό καθώς δεν μπορούσαν να υποστηριχτούν πάνω σε κάποια νομοθετική βάση.

Στα αντεπιχειρήματα του Συλλόγου ο Διευθυντής Νομού ανέφερε ότι μεταφέρει τις πληροφορίες που δίνονται από την Περιφέρεια και το Υπουργείο νίπτοντας τας χείρας του.

Ο Σύλλογος Δασκάλων και Νηπιαγωγών Χαλκίδας σε κάθε περίπτωση θα μεταφέρει τα αιτήματα των συναδέλφων στην Δ/νση και θα τους ενημερώνει για κάθε εξέλιξη.

Θα θέλαμε εν κατακλείδι, να ενημερώσουμε τους συναδέλφους ότι η κίνηση του Συλλόγου να διευκολύνει τους συναδέλφους αναπληρωτές μετά το έλλειμμα του Κέντρου Ψυχικής Υγείας να παρέχει δωρεάν την απαραίτητη βεβαίωση για την πρόσληψη των συναδέλφων από ψυχίατρο, έγινε μετά από ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ των ίδιων των ψυχιάτρων να επικοινωνήσουν με το Σύλλογο αφού έμαθαν για το πρόβλημα που έχει δημιουργηθεί. Οι ΙΔΙΟΙ προσφέρθηκαν οικειοθελώς να βοηθήσουν την κατάσταση και τους ευχαριστούμε για αυτό. Κάθε αναπληρωτής συνάδελφος μπορεί να επισκεφτεί όποιον ψυχίατρο της πόλης επιθυμεί καθώς επίσης και κάθε ψυχίατρος που επιθυμεί να συμβάλλει σε αυτήν την εξυπηρέτηση των συναδέλφων μπορεί να επικοινωνήσει με τον Σύλλογό μας.

Ο Πρόεδρος                                                   Η Γραμματέας

Λάμπρος Γιαννούχος                                      Έφη Βαρβάρου

ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΩΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΚΕΝΑ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ.

Προς την Διευθύντρια Περιφερειακής Διεύθυνσης Εκπαίδευσης Στερεάς Ελλάδας

Αξιότιμη Κυρία Μπενιάτα,

Είμαστε αναπληρωτές θεατρολόγοι, εικαστικοί και μουσικοί που είτε μένουμε στην Εύβοια είτε εργαζόμαστε στην περιφέρειά σας, καλύπτοντας ωστόσο πάγιες και διαρκείς ανάγκες. Δυστυχώς όμως, κάποιοι από εμάς, αν και μένουμε μόνιμα στην Εύβοια, εργαστήκαμε σε άλλο νομό και επιβαρυνθήκαμε οικονομικά, συντηρώντας δύο σπίτια, αν και οι θέσεις που αναλογούν στους κλάδους μας επαρκούν όχι μόνο για να εργαστούμε εμείς στον τόπο συμφερόντων μας αλλά και για πολλούς άνεργους συναδέλφους των κλάδων μας.

Με την παρούσα επιστολή θέλουμε να εκφράσουμε την ανησυχία μας για τα κενά των κλάδων μας και ζητούμε να μας απαντήσετε εγγράφως και με αριθμό πρωτοκόλλου για τον αριθμό των κενών αλλά και γιατί δεν υπάρχει αντιστοιχία μεταξύ των κενών του διευθυντή εκπαίδευσης Ευβοίας και των δικών σας που δοθήκαν για τις αποσπάσεις.

Για παράδειγμα στη θεατρική αγωγή ο διευθυντής εκπαίδευσης Ευβοίας έδωσε 14 κενά ενώ εσείς 6. Κατανοείτε πόσοι άνθρωποι θα μείνουν χωρίς δουλειά αν δώσετε και πάλι τον ίδιο αριθμό κενών για την κάλυψή τους από αναπληρωτές.

Επισημαίνουμε ότι πριν επεκταθεί το μάθημα της θεατρικής αγωγής σε όλα τα σχολεία προσλαμβάνατε 9 εκπαιδευτικούς του κλάδου ΠΕ91.01 για τα ΕΑΕΠ, επομένως χρειάζονται τουλάχιστον 14 θεατρολόγοι σύμφωνα με τα νέα δεδομένα (νέου τύπου σχολεία).

Σας επισημαίνουμε πως υπάρχουν ήδη δικαστικές αποφάσεις που επιβάλλουν, με βάση το νόμο και το Σύνταγμα, τα μαθήματα των ειδικοτήτων να ανατίθενται ως κανόνας μόνο σε εκπαιδευτικούς αντιστοίχων ειδικοτήτων. Μόνο κατ’ εξαίρεση και εκτάκτως, μπορεί το εκάστοτε ειδικό μάθημα να γίνει ανάθεση σε δασκάλους ΠΕ70. Τούτο μάλιστα υπό δύο αυστηρές ουσιαστικές προϋποθέσεις:

α) δεν υπάρχει στη σχολική μονάδα διαθέσιμος ειδικός εκπαιδευτικός,

β) διαπιστώνεται κατά περίπτωση ότι κάθε συγκεκριμένος δάσκαλος έχει επαρκή γνώση, όχι αυθαίρετα και επιπόλαια, αλλά αποδεδειγμένα με βάση τις ακαδημαϊκές του σπουδές.

Σας ενημερώνουμε επίσης ότι, επειδή έλαβε χώρα συζήτηση στο ΣτΕ στις 20.6.2019 που αφορά αποκλειστικά τις αναθέσεις του μαθήματος της θεατρικής αγωγής και αναμένουμε την έκδοση απόφασης, η οποία επίκειται από μέρα σε μέρα και η οποία θα είναι τουλάχιστον ομοίου περιεχόμενου με την ανωτέρω, οφείλετε, προκειμένου να μην μείνουν κενά στο μάθημα της θεατρικής αγωγής, να εμφανίσετε με διαφάνεια τα κενά της για να καλυφθούν αυτά ήδη από τις αρχές τις χρονιάς. Το ίδιο ζητούμε για όλα τα μαθήματα των ειδικοτήτων.

Συνοψίζοντας ζητούμε την ορθή απόδοση των κενών στους κλάδους της αισθητικής αγωγής και σας ενημερώνουμε ότι θα ζητήσουμε όλες τις ειδικά αιτιολογημένες κρίσεις (διοικητικές πράξεις) για τις έκτακτες περιπτώσεις ανάθεσης των μαθημάτων της Αισθητικής Αγωγής σε εκπαιδευτικούς ΠΕ70, ώστε να μην αναγκαστούμε να προσφύγουμε σε νομικές ενέργειες που απάδουν με το κλίμα ειλικρίνειας.

Κλείνοντας ζητούμε απλά το δίκαιο και το ηθικό, να διδάσκουνε δηλαδή την αισθητική αγωγή οι εκπαιδευτικοί ειδικότητας με τις επαρκείς ακαδημαϊκές γνώσεις τους. Εξάλλου, δεν είναι δυνατόν να γυρίσουμε δεκαετίες πίσω, όπου όλοι δίδασκαν λίγο απ᾽ όλα.  Θεωρούμε πως είναι αυτονόητο ότι οι μαθητές μας οφείλουν να έχουν την εκπαίδευση που τους αξίζει. Η τέχνη και ο πολιτισμός είναι δικαίωμα όλων των παιδιών. Για αυτό το λόγο σας καλούμε να προστατέψετε τα μορφωτικά δικαίωματα των παιδιών, την ισονομία και την ποιότητα στην εκπαίδευση.

Με εκτίμηση,

Αναστασίου Αλέκα   (Μουσικός)

Κακκαρά Γεωργία   (Θεατρολόγος)

Κεμίδης Θεόδωρος   (Εικαστικός)

Κοκορδάτος Γιάννης   (Εικαστικός)

Λάμπρου Κορνηλία   (Θεατρολόγος)

Μαντζάνας Κωνσταντίνος   (Εικαστικός)

Μαραγκού Κωνσταντίνα   (Εικαστικός)

Μαργαρίτη Χρυσαλένα   (Εικαστικός)

Μητράκη Στεφανία   (Εικαστικός)

Νικολαΐδου Άννα   (Θεατρολόγος)

Οικονομοπούλου Μαίρη   (Θεατρολόγος)

Παππά Ζωή   (Εικαστικός)

Παυλίδου Κατερίνα   (Εικαστικός)

Ρασσιά Ελένη   (Θεατρολόγος)

Σουλιωτάκη Αγγελική   (Θεατρολόγος)

Σταματίου Ιωάννα   (Θεατρολόγος)

Τήρλα Μαρία   (Εικαστικός)

Σύλλογος Δασκάλων και Νηπιαγωγών Χαλκίδας

Σύλλογος Δασκάλων και Νηπιαγωγών Εκπαιδευτικής Περιφέρειας Κύμης

Έξι εμπειρικά θεμελιωμένες διδακτικές πρακτικές.

Αναδημοσίευση από το Ημερολόγιο ενός δασκάλου.

Άρθρο του δασκάλου Γιάννη Μιχαηλίδη.

Και οι έξι διδακτικές πρακτικές που παρουσιάζονται παρακάτω είναι πολύ καλά εμπειρικά θεμελιωμένες εδώ και πολλά χρόνια. Δυστυχώς, συνήθως απουσιάζουν από την επιμόρφωση ή την εκπαίδευση των εκπαιδευτικών.

                       

Οι δύο πρώτες εφαρμόζονται όταν παρουσιάζεται μια καινούρια πληροφορία.

1. Να χρησιμοποιείς ταυτόχρονα τον λόγο και την εικόνα.

Εφαρμόζεται σχεδόν παντού: μπορεί να είναι ένας χάρτης στη γεωγραφία ή την ιστορία· αντικείμενα, εικόνες, διαγράμματα στα μαθηματικά. Το θέμα είναι η εικόνα να συμπληρώνει και να εμπλουτίζει τον λόγο. Θυμάμαι χαρακτηριστικά μία δασκάλα, όταν ήμουν φοιτητής, να έχει γράψει έναν τεράστιο ορισμό στον πίνακα για να εξηγήσει τι είναι το ποτάμι σε μαθητές Β΄ Δημοτικού. Δε φτάνει που δεν έδειξε καμία εικόνα· αντέγραψαν και τον ορισμό…

2. Να συνδέεις τις αφηρημένες έννοιες με συγκεκριμένες αναπαραστάσεις.

Ουσιαστικά, σημαίνει να προσφέρεις συγκεκριμένα παραδείγματα για να γίνει κατανοητή η αφηρημένη έννοια. Για παράδειγμα, η διπλωματία ορίζεται ως: «το σύνολο των μεθόδων και των μέσων που χρησιμοποιεί ένα κράτος, για να εκπροσωπεί τα συμφέροντά του στο εξωτερικό και γενικά για να ρυθμίζει τις σχέσεις του με τα άλλα κράτη». Αν πεις τον ορισμό, όταν διδάσκεις Βυζαντινή Ιστορία στην Ε΄, κανένα παιδί δε θα τον καταλάβει. Πρέπει να αναφέρεις συγκεκριμένα παραδείγματα, όπως ότι μπορεί να χρημάτιζαν άλλα κράτη, να παραχωρούσαν εκτάσεις ή ακόμα και να πάντρευαν τις κόρες του αυτοκράτορα με βασιλιάδες άλλων κρατών. Με αυτόν τον τρόπο ο όρος διπλωματία γίνεται κατανοητός.

Οι δύο επόμενες στρατηγικές βοηθούν τους μαθητές να συνδέσουν τις πληροφορίες μεταξύ τους.

3. Να θέτεις διερευνητικά ερωτήματα.

Να κάνεις ερωτήσεις χρησιμοποιώντας τις ακόλουθες λέξεις και φράσεις: «Γιατί;», «Πώς», «Τι θα συνέβαινε αν», «Πώς το ξέρεις αυτό;». Δεν πρέπει να αρκούμαστε στο να δίνει ο μαθητής μία σωστή απάντηση αλλά πρέπει να εξηγεί και πώς έφτασε σε αυτήν. Με αυτόν τον τρόπο αναδύονται σημεία που χρειάζονται διευκρίνιση και αναγκάζονται να συνδέσουν τις πληροφορίες μεταξύ τους ή με όσα γνωρίζουν.

4. Να λύνεις ένα πρόβλημα εσύ και μετά ένα οι μαθητές εναλλάξ.

Ο πιο αποτελεσματικός τρόπος για να μάθουν να λύνουν προβλήματα είναι να λύνει ο εκπαιδευτικός ένα πρόβλημα εξηγώντας τη διαδικασία επίλυσής του, έπειτα να λύνουν οι μαθητές ένα δεύτερο πρόβλημα, μετά να λύνει πάλι ο εκπαιδευτικός ένα νέο πρόβλημα, στη συνέχεια οι μαθητές και ούτω καθεξής. Μπορεί όλοι μας να πιστεύουμε ότι πιο αποτελεσματικός τρόπος είναι να λύσουν οι μαθητές μόνοι τους πολλά προβλήματα, αλλά η διαίσθηση δεν πέφτει πάντα μέσα.

Οι δύο τελευταίες στρατηγικές χρησιμοποιούνται για τη συγκράτηση των γνώσεων.

5. Να κατανέμεις την εξάσκηση των μαθητών.

Οι μαθητές πρέπει να εξασκούνται κάθε τόσο σε αυτά που έχουν μάθει για να κατορθώσουν να τα θυμούνται. Η εξάσκηση δεν πρέπει να γίνεται σε σύντομο χρονικό διάστημα αλλά να μεσολαβούν μερικές εβδομάδες ή και μήνες ακόμα. Έτσι, 3-4 μήνες μετά την πρώτη εκμάθηση της πρόσθεσης των κλασμάτων είναι καλό ο εκπαιδευτικός να οργανώσει μία νέα εξάσκηση. Με αυτόν τον τρόπο στερεοποιούνται οι γνώσεις και οι δεξιότητες.

6. Να χρησιμοποιείς τεστ για να ενισχύσεις τη μάθηση.

Ένας αποτελεσματικός τρόπος για να σταθεροποιηθεί η γνώση και να ανασύρεται εύκολα είναι να αναγκάζεις τους μαθητές να ανακαλούν ό,τι έχεις διδάξει. Να βάζεις δηλαδή κάθε τόσο τεστ στα οποία οι μαθητές καλούνται να θυμηθούν ό,τι έχουν διδαχτεί. Φυσικά, τα συγκεκριμένα τεστ δεν πρέπει να έχουν μεγάλη επίδραση στη βαθμολογία γιατί ουσιαστικά δεν είναι τεστ αξιολόγησης αλλά προπόνησης.

Αυτές οι 6 διδακτικές πρακτικές πιθανότητα είναι ό,τι καλύτερο κυκλοφορεί στον χώρο της Παιδαγωγικής. Όταν γράφω «ό,τι καλύτερo» εννοώ ότι είναι επιστημονικά τεκμηριωμένες πρακτικές εδώ και πολλά χρόνια. Πολλά πράγματα που ακούγονται στις επιμορφώσεις, όπως η ανακαλυπτική μάθηση, δεν είναι επαρκώς τεκμηριωμένα. Κάποια μάλιστα δεν ισχύουν, όπως τα μαθησιακά στιλ. Πρόσφατα διάβασα ότι το brainstorming, ιδεοθύελλα ή ιδεοκαταιγισμός στα ελληνικά, δεν είναι αποτελεσματικός τρόπος για να παραγάγεις καινοτόμες ιδέες. Καλό είναι να έχουμε κατά νου ότι κάθε προσπάθεια σχεδιασμού ενός καινούριου μαθήματος που δεν εμπεριέχει κάποιες από αυτές τις πρακτικές πιθανότατα είναι αποτυχημένη.

Η πιο πιθανή αντίρρηση για να υιοθετήσει κάποιος τις συγκεκριμένες πρακτικές είναι η επίκληση της εμπειρίας. Σέβομαι την εμπειρία καθενός. Πιστεύω ότι κάθε εκπαιδευτικός μπορεί να δώσει κάτι ξεχωριστό. Πιστεύω ότι η εμπειρία μπορεί να ξεκλειδώσει κάποια από τα μυστήρια της επιστήμης μας. Για να δεχτώ όμως τα συμπεράσματα που απορρέουν από την εμπειρία, απαιτώ να εφαρμόσει κάποιος για μερικά χρόνια τις συγκεκριμένες πρακτικές και μετά να πει τα συμπεράσματά του. Διότι αν δεν τις εφαρμόσεις πώς θα αποκτήσεις την εμπειρία να μιλήσεις για αυτές;

Διασκευή από αυτό το άρθρο.

Παρουσίαση παιδικού βιβλίου συναδέλφισσας νηπιαγωγού.

Εσύ δεν είσαι ο δάσκαλος; Εσύ θα βρεις τη λύση στο πρόβλημα της τάξης σου.

Άρθρο από Κ. Βαλασιάδου

Αναδημοσίευση από το Δίκτυο Κριτικής στην Εκπαίδευση.

Πολλές φορές κατά τη διάρκεια της θητείας μας, εμείς οι εκπαιδευτικοί ερχόμαστε αντιμέτωποι με τμήματα «δύσκολα» ή «προβληματικά» όπως φορές αποκαλούνται. Τμήματα που κανένας συνάδελφος στο σχολείο που υπηρετούμε δεν θέλει να αναλάβει. «Τυχαία» αυτά τα τμήματα μένουν πάντα τελευταία όταν γίνεται η κατανομή των τάξεων στην αρχή της χρονιάς.

Έτσι, όταν κάποιος εκπαιδευτικός έρχεται να διδάξει για πρώτη φορά σε ένα σχολείο, είναι πολύ πιθανόν να αναλάβει ένα τέτοιο τμήμα το οποίο θα έχει μείνει επειδή κανείς άλλος δεν θα έχει θελήσει να το αναλάβει. Βέβαια, αν και ελάχιστες, υπάρχουν περιπτώσεις έμπειρων συναδέλφων που προθυμοποιούνται να αναμετρηθούν με δύσκολες καταστάσεις χωρίς να φοβούνται το ενδεχόμενο της «αποτυχίας». Συνάδελφοι που βάζουν ως προτεραιότητα το καλό όλης της σχολικής μονάδας και όχι της προσωπικής τους άνεσης.

Αφού κάποιος «καινούριος» αναλάβει ένα τέτοιο τμήμα αρχίζει να ακούει διάφορα σχόλια και συμβουλές είτε από παλιούς συναδέλφους, είτε κι από τον διευθυντή/ντρια της σχολικής μονάδας. Σχόλια όπως : «Πρόσεχε», «Είναι ιδιαίτερη η κατάσταση σε αυτό το τμήμα», ή «υπάρχουν ειδικές περιπτώσεις σε αυτό το τμήμα». Ακόμα θα σου δώσουν πληροφορίες για το τι έκανε ή ακόμη και τι έπαθε ο προηγούμενος δάσκαλος. Ίσως και συμβουλές για το πως πρέπει να κάνεις τη δουλειά σου για να αντιμετωπίσεις τις δυσκολίες που θα προκύψουν.

Παράλληλα πρέπει να αντιμετωπίσεις και να διαχειριστείς 40 γονείς (στην καλύτερη περίπτωση). Κάποιοι από αυτοί θα είναι συνεργάσιμοι και θα σου δείξουν εμπιστοσύνη, κάποιοι θα απαξιώνουν τη δουλειά σου ως εκπαιδευτικό και θα σε θεωρούν ανεπαρκή , κάποιοι θα πιστεύουν ότι εσύ έχεις πρόβλημα ως εκπαιδευτικός αφού δεν μπορείς να επιβληθείς σε παιδιά δίχως όρια και απελπισμένα για λίγη προσοχή από κάποιον ενήλικα.

Έτσι, απομένεις μόνος ή μόνη να προσπαθείς καθημερινά να «βγάλεις» τη μέρα χωρίς να συμβεί κάτι απρόοπτο. Να αφήνεις το «μάθημα» και να σκύβεις στα προβλήματα της καθημερινότητας συζητώντας και προσπαθώντας να βρεις μια λύση μαζί με τους μαθητές. Να συζητάς με συναδέλφους για το τί μπορείς εσύ να κάνεις στην τάξη σου. Να δοκιμάζεις πράγματα που άλλοτε μπορεί να πετυχαίνουν, μπορεί και όχι. Να φεύγεις από το σχολείο και να χρειάζεσαι όλο το απόγευμα για να ηρεμήσεις.

Στη συνέχεια καθώς η χρονιά συνεχίζεται μπορεί να σου επιρρίπτουν ευθύνες γιατί δεν τα καταφέρνεις καλά με τα παιδιά ή γιατί έχεις μείνει πίσω στην «ύλη». Ακούς πάλι από τον περίγυρο ότι «ένας επαγγελματίας εκπαιδευτικός οφείλει να γνωρίζει να διαχειρίζεται τέτοιες καταστάσεις». Κι εσύ απομένεις πάλι μόνος να προσπαθείς να ισορροπήσεις σε τεντωμένο σκοινί. Κάνοντας από τη μια τον διαιτητή, τον ψυχολόγο, τον γονιό σε αυτά τα παιδιά και από την άλλη προσπαθώντας να καλύψεις τους γνωστικούς στόχους του Αναλυτικού Προγράμματος. Και φυσικά να αναρωτιέσαι συνεχώς τι κάνεις λάθος….

Κι όμως, όσοι έχουν ζήσει τέτοιες καταστάσεις, κάποια στιγμή συνειδητοποιούν ότι δεν έχουν κάνει λάθος. Το μόνο λάθος που έχει συμβεί είναι ότι το συνολικό σχολικό πλαίσιο έχει την τάση να απομονώνει τέτοια προβλήματα, να μην τα αντιμετωπίζει αναζητώντας λύσεις συνολικά, απλά να τα σπρώχνει κάτω από το χαλί. Το σχολικό πλαίσιο με τον τρόπο που περιγράφηκε προηγουμένως υπονοεί ότι ένα «δύσκολο» τμήμα είναι ευθύνη αποκλειστική του δασκάλου. Ότι ο δάσκαλος είναι εκείνος που οφείλει να βρει μια λύση και ξαφνικά οι δυσκολίες θα λυθούν ως δια μαγείας.

Εκείνο όμως που πρέπει να συνειδητοποιήσουμε είναι ότι μαγικές λύσεις δεν υπάρχουν και ότι μόνος του κανείς δεν μπορεί να καταφέρει τίποτε. Ότι το «δύσκολο» τμήμα του σχολείου δεν είναι αποκλειστικά ευθύνη ενός ανθρώπου που ξεκινά να διδάσκει σε μαθητές σχολικής ηλικίας (ήδη διαμορφωμένους από την οικογένεια) με τους οποίους δεν είχε πιο πριν άλλη επαφή. Έχουμε, όμως, την ευθύνη να προσπαθήσουμε να σπάσουμε την αντίληψη ότι το δύσκολο τμήμα είναι ατομικό πρόβλημα του εκπαιδευτικού. Αντίθετα να το αναδείξουμε και να το τοποθετήσουμε εκ νέου ως πρόβλημα όλης της σχολικής κοινότητας αναζητώντας λύσεις σε συνεργασία με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς: σύλλογο διδασκόντων, διευθυντή σχολείου, σχολικό σύμβουλο, σύλλογο γονέων. Μέσα από μια τέτοιου είδους συνεργασία είναι δυνατόν τέτοιου τύπου προβλήματα να αντιμετωπιστούν συλλογικά και να αναδειχθεί το γεγονός ότι αποτελούν πρόβλημα της ευρύτερης σχολικής κοινότητας και όχι ατομικό θέμα του εκπαιδευτικού.

Το πρόβλημα της Ελένης...της κάθε Ελένης.

Άρθρο της Κατερίνας Καλφοπούλου

Αναδημοσίευση από τα Μαθηματικά +Λογοτεχνία

Η μελαγχολία είναι ένα συναίσθημα που μπορεί να εμφανίζεται κάθε στιγμή, αλλά θεωρητικά και ποιητική αδεία ευνοείται το μήνα Σεπτέμβρη. Όχι αδίκως, αφού τότε το καλοκαίρι σιγά σιγά μας χαιρετά. Οι μεγάλες φωτεινές μέρες, με τα γλυκά και ζουμερά κιτρινο-πράσινα φρούτα τελειώνουν. Οι νύχτες μεγαλώνουν. Τα ανοιχτόχρωμα ελαφριά ευκολόπλυτα και ευκολοσιδέρωτα ρούχα, που θροΐζουν ανέμελα τα βράδια στην ευωδιά του αγριολούλουδου μπαίνουν σιγά σιγά στο πάνω μέρος της ντουλάπας και τη θέση τους παίρνουν τα βαριά και ογκώδη χειμωνιάτικα. Τα long drinks και οι μπίρες με τις καλοκαιρινές συντροφιές κάτω από τον έναστρο ουρανό σταδιακά αραιώνουν. Στον ορίζοντα διαγράφονται αχνά οι αυξημένες από κάθε άποψη απαιτήσεις του χειμώνα. Αυτά λίγο πολύ τα βιώνουμε όλοι. Ο καθένας κάτι έχει να αντιμετωπίσει, οπότε το φθινοπωρινό στρες και η μελαγχολία που το συνοδεύει μεταδίδονται, τρόπον τινά, από τον έναν στον άλλον σα γρίπη σε εποχή έξαρσης.

Εγώ δεν αποτελώ εξαίρεση. Τον Σεπτέμβρη μελαγχολώ. Το έχω ξαναγράψει άλλωστε εδώ !

Φέτος η "φθινοπωρινή μελαγχολία", κατά έναν περίεργο τρόπο, με έχει καταβάλει το μήνα Μάιο! Κανονικά άλλες χρονιές τέτοια εποχή είχα ήδη εμπλακεί σε εξετάσεις προαγωγικές, απολυτήριες και πανελλαδικές, οπότε οι διαφοροποιημένες μου υποχρεώσεις δεν μου άφηναν περιθώρια μελαγχολίας. Φέτος που η σχολική χρονιά στα Γυμνάσια πήρε παράταση (και πολύ καλά έκανε) η καθημερινή επαφή με τα παιδιά μου μέσα στην τάξη, τον μήνα Μάιο, μου δίνει την ευκαιρία ενός απερίσπαστου ανοιξιάτικου αναστοχασμού. Μου δίνει τη δυνατότητα μιας άλλης επανάληψης και μιας άλλης διδακτικής προσέγγισης, που αφήνει περιθώρια για συζητήσεις που καθώς ξεπερνούν τα αυστηρά όρια των Μαθηματικών αποκαλύπτουν τα πραγματικά προβλήματα.

Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι "το πρόβλημα της Ελένης". Η Ελένη δεν είναι κάποια μαθήτριά μου. Δεν είναι μαθήτρια. Είναι μια εργαζόμενη που ξόδεψε 210 ευρώ για να αγοράσει βιβλία. "Ξόδεψε τόσα πολλά λεφτά για βιβλία, κυρία;". Ναι, τόσα! Είναι μια βιβλιόφιλη εργαζόμενη που ξόδεψε το 30% του μισθού της για να αγοράσει βιβλία, που κοστίζουν 210 ευρώ!

Η Ελένη είναι η ηρωίδα ενός μαθηματικού προβλήματος, που λύσαμε στην τάξη στο μάθημα που έκανα αμέσως μετά από τη δράση στο πλαίσιο της Θεματικής Εβδομάδας, όταν το φύλλο εργασίας με το γιαούρτι (βλέπε εδώ) επιβεβαίωσε για μια ακόμη φορά πόσο πολύ δυσκολεύονται τα περισσότερα παιδιά με τα ποσοστά. Έφτιαξα το πρόβλημα της Ελένης, με σκοπό να ξανασυζητήσουμε στην τάξη, εν είδει επανάληψης, τις εφαρμογές των ποσοστών, χωρίς να μαντεύω σε τι είδους 

συζητήσεις θα μας οδηγούσε.

                         

Αρκετοί κατάφεραν να απαντήσουν σχεδόν αμέσως στο πρώτο ερώτημα που ζητούσε το μισθό της Ελένης! 700 ευρώ! Άλλοι με αναγωγή στη μονάδα, άλλοι με απλή μέθοδο των τριών και λίγοι με Άλγεβρα. Έγραψα και τους τρεις τρόπους στον πίνακα, για να τους δούμε κριτικά, αλλά το ενδιαφέρον και την προσοχή των περισσότερων παιδιών τράβηξε ο μισθός της Ελένης και όχι οι τρόποι με τους οποίους τον υπολογίσαμε. "Τόσα λίγα παίρνει η Ελένη;", ρώτησε ένας. "Λίγα είναι 700 ευρώ;" του απάντησε άλλος και η μεταξύ τους συζήτηση κίνησε τη δική μου περιέργεια. "Σας φαίνονται λίγα ή πολλά τα 700 ευρώ για μισθό;", ρώτησα. "Εξαρτάται!" είπαν δυο τρεις. "Άμα δουλεύει μόνο η μάνα και είμαστε έξι άτομα είναι πολύ λίγα τα 700 ευρώ", ακούστηκε θυμωμένος κάποιος άλλος! Θέλησα να ελαφρύνω την ατμόσφαιρα, καθώς ένιωσα πως κάποια παιδιά ήταν έτοιμα να βγάλουν στη φόρα προβλήματα που αφορούν τις οικογένειές τους. 

"Ακούστε", τους είπα, "η Ελένη είναι πολύ νέα και μένει με τους γονείς της. Με αυτήν την προϋπόθεση πώς σας φαίνεται ο μισθός των 700 ευρώ;". Η συζήτηση πήρε φωτιά. Διάφορα ακούστηκαν, ακόμη και το πώς θα κάνει οικογένεια η Ελένη με τόσο λίγα λεφτά...

Στο τέλος της ώρας και για να σιγουρευτώ πως με τα ποσοστά κάναμε σημαντική πρόοδο ζήτησα από τα παιδιά να μου φέρουν στο επόμενο μάθημα ένα δικό τους πρόβλημα παρόμοιο με αυτό της Ελένης. Και έφεραν τα παιδιά προβλήματα που ζητούσαν να βρούμε το μισθό της Μαρίας, της Ανθής, της Σταυρούλας, της Μαριλένας και άλλων πολλών... Καμία όμως από τις εργαζόμενες αυτές στα προβλήματα των παιδιών δεν έπαιρνε μισθό εφτακοσίων ευρώ. Οι δικοί τους μισθοί κυμαίνονταν από 1000 έως 1500 ευρώ!

                                 

Μια από τις ηρωίδες αυτές μάλιστα, η Σταυρούλα, με μισθό 1100 ευρώ, σε μια ερώτηση που έθετε το αντίστοιχο πρόβλημα έπαιρνε αύξηση 25%! "Μετά από αυτήν την αύξηση ποιο θα είναι το ετήσιο εισόδημά της;" ήταν το τελευταίο ερώτημα που έθετε η μαθήτρια στο πρόβλημά της κι εγώ διαβάζοντας διεξοδικά σήμερα το πρωί τα προβλήματα των παιδιών αναρωτήθηκα με ποιον αριθμό πρέπει να πολλαπλασιάσω το μισθό των 1100 ευρώ, για να βρω το ετήσιο εισόδημα της Σταυρούλας...

Από τη μία αυτή η ... αριθμητική αισιοδοξία των παιδιών και από την άλλη η σκέψη πως προς αυτήν την κατεύθυνση -της αισιοδοξίας- ελάχιστα βοηθάμε τους μικρούς μας μαθητές, εμμένοντας σε αναλυτικά προγράμματα σπουδών που δεν βάζουν την καθημερινή μας ζωή στη σχολική τάξη, ούτε βγάζουν τη σχολική τάξη στην καθημερινή ζωή, ένιωσα μια ... φθινοπωρινή μελαγχολία.

Σε λίγο τα παιδιά θα φύγουν και οι αίθουσες θα αδειάσουν.

Τα σχολεία θα κλείσουν κι εγώ θα έχω όλον τον καιρό να σκεφτώ και να ξανασκεφτώ το πρόβλημα με την Ελένη, την κάθε Ελένη... που σήμερα βρίσκει αγάπη και ασφάλεια στην τάξη μου, αλλά κανείς δεν ξέρει αύριο τι θα την περιμένει...

----------------------------------------------------

Κι όμως, έχουμε μπροστά μας καλοκαίρι!

Το ασχημόπαπο που δεν έγινε κύκνος: κριτική στο βιβλίο Ιζαντόρα Ντακ.

Κριτική  της Χρυσούλας Γούναρη

για το παιδικό βιβλίο της Στέλλας Μιχαηλίδου

"Ιζαντόρα Ντακ" εκδόσεις Καλειδοσκόπιο, Αθήνα 2016,

αναδημοσίευση από τον Αναγνώστη.

Νόμιζα ότι θα ήταν ακόμη μία διασκευή κλασικού έργου για παιδιά αλλά το Ιζαντόρα Ντακ είναι μία ιδιαίτερη περίπτωση. Η Στέλλα Μιχαηλίδου μεταγράφει το κλασικό παραμύθι του Χ. Κ. Άντερσεν «Το Ασχημόπαπο» ενσωματώνoντας παράλληλα την βιογραφία της Αμερικανίδας ιέρειας του μοντέρνου χορού Ισιδώρας Ντάνκαν για να μιλήσει με άμεσο τρόπο για την βασική ανάγκη του ανήκειν που έχουν τα παιδιά, και της αποδοχής του διαφορετικού.

Η ιστορία έχει ως εξής: σε μια αποικία κύκνων, ένα μικρό παπάκι υποφέρει από την συμπεριφορά των συνομηλίκων του. Στο μάθημα μπαλέτου που συμμετέχει η μικρή πάπια Ιζαντόρα, είναι η μόνη που ξεχωρίζει με την άχαρη μορφή της. Δεν έχει επίσης καθόλου καλή φωνή και όσες προσπάθειες και να καταβάλει δεν γίνεται καλλίφωνη· ούτε το κορμί της ψηλό, ευλύγιστο κι ολόλευκο, με λεπτό και μακρύ λαιμό, όπως των άλλων. Γι’ αυτό και όλοι την κοροϊδεύουν – από τον κύριο Κουντεπιέ, δάσκαλο του μπαλέτου, μέχρι την δασκάλα του σχολείου που την προτρέπει να εγκαταλείψει τον χορό και να ασχοληθεί με κάτι άλλο. Η Ιζαντόρα, όμως, αγαπάει τον χορό τόσο πολύ που, όταν την αναγκάζουν να σταματήσει τα μαθήματα, εκείνη συνεχίζει να πηγαίνει – κάθεται σε μία γωνιά αμίλητη και ζωγραφίζει τους χορευτές και τις κινήσεις τους. Αργότερα επιστρέφει στο δωμάτιό της και προσπαθεί να επαναλάβει ό,τι είχε παρακολουθήσει. Όταν κάποια στιγμή οι πρόβες γίνονται επώδυνες, η μικρή πάπια αποφασίζει να σταματήσει τις ασκήσεις στα κρυφά και αρκείται μόνο να τις σχεδιάζει. Μία μέρα ένας από τους συμμαθητές της ανακαλύπτει τυχαία τα σχέδιά της και θυμώνει τόσο πολύ που τις βάζει τις φωνές. Το ίδιο κάνουν και οι υπόλοιποι στην τάξη ενώ ο κύριος Κουντεπιέ δεν κάνει απολύτως τίποτα για να την υπερασπιστεί. Η Ιζαντόρα φεύγει αποκαρδιωμένη μέσα στην νύχτα, χωρίς να ξέρει πού πηγαίνει. Ξέρει όμως ότι δεν μπορεί να σταματήσει να χορεύει.

Εκτός από το “Ασχημόπαπο”, η Στέλλα Μιχαηλίδου εμπνέεται κι από άλλα κλασικά παραμύθια – η ίδια αναφέρει στην αρχική σελίδα του βιβλίου «Το Αηδόνι του Αυτοκράτορα», επίσης του Χ.Κ. Άντερσεν, και τον «Γλάρο Ιωνάθαν Λίβινγκστον» του Ρ. Μπαχ τα οποία χρησιμοποιεί για να εμπλουτίσει την αφήγηση με χαρακτήρες που αντιπροσωπεύουν, μεταξύ άλλων, τις έννοιες της ελευθερίας αλλά και της γοητείας του ψεύτικου και άφθαρτου. Η συγγραφέας συνδυάζει τα στοιχεία της αρμονικά και με καλά δομημένο τρόπο και ως εκπαιδευτικός γνωρίζει πώς να γίνεται ενθαρρυντική παρ’ όλη τη δυσκολία του θέματος. Η αφήγησή της είναι στοχαστική κι απευθύνεται στα παιδιά με ώριμο τρόπο – δεν αποφεύγει τις δυσάρεστες συμπεριφορές, δεν υπερβάλλει στα συναισθήματα ούτε τα μηρυκάζει. Για παράδειγμα, οι προσβολές της Χόιτυ Τόιτυ, του κυρίου Κουντεπιέ και των συμμαθητών της πάπιας Ιζαντόρα δίνονται με ρεαλιστικούς διαλόγους· τα στιχάκια που παρεμβάλλονται απαλύνουν ελαφρώς τον εκφοβισμό που υφίσταται η μικρή πάπια και η μοναξιά της παρουσιάζεται ως χρόνος περισυλλογής. Με τον ίδιο ευθύβολο τρόπο δίνεται και η μεταστροφή των κύκνων όταν διαπιστώνουν ότι έκαναν λάθος στην εκτίμησή τους και ζητούν συγγνώμη για την συμπεριφορά τους απέναντί της. Η γλώσσα του κειμένου διαθέτει πλούσιο λεξιλόγιο που περιγράφει με ακρίβεια την πλοκή σε κάθε στάδιο της ιστορίας δημιουργώντας έτσι το κατάλληλο περιβάλλον για ανάπτυξη σκέψεων κι αντιδράσεων – η περιπέτεια της Ιζαντόρα Ντακ είναι μία ιστορία με την οποία οι μικροί αναγνώστες μπορούν άνετα να ταυτιστούν καθώς αρκετά συχνά τα παιδιά νιώθουν ανεπαρκή και ανασφαλή, ακόμη κι όταν το περιβάλλον τους δεν είναι ανταγωνιστικό.

Η εικονογράφηση του βιβλίου από τον Απόστολο Βέττα είναι εκφραστική και διακρίνεται για τους εξπρεσιονιστικούς τόνους της – χρώματα και γραμμές δίνουν έμφαση στην σωματική κίνηση και την ένταση των συναισθημάτων, της μοναχικής προσπάθειας αλλά και της εύθυμης διάθεσης που κυριαρχεί στο παραμύθι όταν η πολύμηνη περιπλάνηση της πάπιας Ιζαντόρα λήγει – θα βρεθεί ανάμεσα σε άλλες πάπιες και πουλιά που δεν δίνουν ιδιαίτερη προσοχή στην “παπίστικη” μορφή της. Στην μεγάλη γιορτή που διοργανώνει η ηλικιωμένη κυρία Παπώφ, η Ιζαντόρα Ντακ θα χορέψει τον πρωτότυπο χορό της και θα τους ενθουσιάσει όλους. «Χορεύω αυτό που είμαι» έλεγε η διάσημη Ισιδώρα Ντάνκαν κι αυτό όρισε την φιλοσοφία του μοντέρνου χορού – χορεύοντας ξυπόλυτη για πρώτη φορά στην ιστορία του Χορού, η Ισιδώρα Ντάνκαν νοηματοδότησε τα πόδια ως σημείο επαφής με, κι όχι φυγής από, την γη που είναι γεμάτη ζωή. Στις τελευταίες σελίδες του βιβλίου περιλαμβάνεται ένα δισέλιδο βιογραφικό της Αμερικανίδας χορεύτριας, αρκετά ενδιαφέρον και κατατοπιστικό ώστε τα παιδιά να μάθουν για το στίγμα της στον χρόνο και την ιστορία του χορού.

Το αδέξιο ασχημόπαπο Ιζαντόρα δεν έγινε τελικά κύκνος. Έγινε μία δημοφιλής πάπια-χορεύτρια με όμορφες μπλε φτερούγες και μια εντυπωσιακή ικανότητα αυτο-έκφρασης κι αυτό καθιστά το παραμύθι ετούτο παιδαγωγικά εύστοχο – ενώ στο παραμύθι του Άντερσεν, η Φύση δίνει μια όμορφη εμφάνιση η οποία διορθώνει την αδικία. Εδώ η Μιχαηλίδου εστιάζει σε κάτι πιο σημαντικό: είναι η ανάγκη έκφρασης, η προσωπική προσπάθεια, η επιμονή και η αποδοχή του εαυτού που ορίζουν το διαφορετικό και το όμορφο· και το καινοτόμο – ουσιώδη στοιχεία για να οραματιστούν έναν καλύτερο κόσμο οι μικροί αναγνώστες.

INFO, Στέλλα Μιχαηλίδου, Ιζαντόρα Ντακ, εικ. Απόστολος Βέττας, εκδ. Καλειδοσκόπιο, 2016

Ταξίδι προς τη ζωή, με λέξεις και με χρώματα.

Της Σίσσυς Τσιφλίδου

εκπαιδευτικού στην Α/βάθμια εκπ/ση 

και δρ. του  ΠΤΔΕ του Πανεπιστημίου Αθηνών

Αναδημοσίευση από το bookpress.

Από το εικονογραφημένο βιβλίο της Φραντσέσκα Σάννα Το ταξίδι (μτφρ. Μαρία Παπαγιάννη, εκδ. Πατάκη)

Ένα πολύ ευαίσθητο θέμα στην κορύφωση της προσφυγικής κρίσης πραγματεύεται επιτυχημένα η πρωτοεμφανιζόμενη Ιταλίδα συγγραφέας και εικονογράφος Φραντσέσκα Σάννα. Επηρεασμένη από προφορικές συνεντεύξεις μεταναστών, όπως η ίδια μας εξομολογείται στο τέλος της ιστορίας, αποφασίζει στο πλαίσιο των μεταπτυχιακών της σπουδών να κάνει ένα εικονογραφημένο βιβλίο με κεντρικό θέμα το ταξίδι φυγής μιας οικογένειας προσφύγων. Το βιβλίο αποτελεί, σύμφωνα με την ίδια, ένα κολάζ, προϊόν των ιστοριών που η ίδια συγκέντρωσε: η μητέρα με τα δύο της παιδιά, ένα αγοράκι κι ένα κοριτσάκι, υπό καθεστώς πίεσης και αβεβαιότητας που προκαλεί ο φόβος του πολέμου που έχει πάρει τον πατέρα, αναγκάζονται να εγκαταλείψουν την πατρίδα τους. Στην πορεία εξόδου από τη χώρα η οικογένεια αναγκάζεται να πάρει οδυνηρές αποφάσεις, συναντά ποικίλους κινδύνους που απειλούν την ασφάλειά της και την επιτυχή έκβαση του ταξιδιού της σε έναν ειρηνικό τόπο. 

Τι είναι αυτό που κάνει το βιβλίο ξεχωριστό στο είδος του; Το βιβλίο, που απευθύνεται σε μικρά παιδιά [θα λέγαμε σε όλους όσους αγαπούν τα εικονοβιβλία (picturebooks)], έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον στον τρόπο που η συγγραφέας κατευθύνει το μήνυμα, στην οπτική γωνία που επιλέγει και στις τεχνικές της εικονογράφησης που υιοθετεί. Λιτό ως κείμενο, η γραμμική ανάδρομη αφήγηση ενός πρωτοπρόσωπου αφηγητή, που δεν αποκαλύπτεται (είναι το αγοράκι ή το κοριτσάκι της οικογένειας;), χαρακτηρίζει την οικονομία του μέσου που επικεντρώνεται σε αυτά και μόνο που πρέπει να ειπωθούν.

Καθώς επισημαίνουν οι μελετητές του, κάθε εικονογραφημένο βιβλίο δομεί τo κειμενικό του μήνυμα μέσα από δύο αφηγήσεις: τη λεκτική και την εικονική. Στην τελευταία πέρα από την αισθητική αναγνωρίζεται και η αφηγηματική της αξία, ο τρόπος που συμβάλλει στη ροή της αφήγησης και την πρόσληψη του κειμένου. Το λεκτικό μέρος μιας εικονογραφημένης ιστορίας σχετίζεται, κυρίως, με τον χρόνο της ιστορίας, ενώ το οπτικό με τον χώρο, όπως είναι γνωστό «οι εικόνες δείχνουν, ενώ οι λέξεις λένε». Και όπως σε κάθε καλό εικονογραφημένο βιβλίο, έτσι κι εδώ η λεκτική αφήγηση αφήνει κενά και απροσδιοριστίες που έρχεται να καλύψει η εικόνα. Ενδεικτικά, μια προσεκτική παρατήρηση των εικόνων μάς οδηγεί στο συμπέρασμα ότι αφηγητής είναι το αγόρι της οικογένειας, είτε επειδή παρατηρεί καθισμένο στην καρότσα του ποδηλάτου και κοιτάζοντας πίσω ότι «Όσο πιο μακριά πάμε… όλο και περισσότερα αφήνουμε πίσω μας» είτε γιατί είναι το μοναδικό παιδί που γέρνει στα πλαϊνά της βάρκας κοιτάζοντας τον βυθό προκειμένου να επιβεβαιώσει τους φόβους του για ό,τι παραμονεύει κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.

Ο τρόπος που ξεκινά η ιστορία ήδη από το πρώτο σαλόνι μάς προϊδεάζει για την ενισχυτική σχέση εικόνας–κειμένου. Διαβάζουμε: «Είχα μια οικογένεια και πηγαίναμε διακοπές στη θάλασσα». Και η εικόνα δείχνει μια οικογένεια να απολαμβάνει το μπάνιο της στην ακροθαλασσιά. Σύγχρονη ματιά στους έμφυλους ρόλους, ο πατέρας και το κοριτσάκι του χτίζουν σπίτια στην άμμο και η μητέρα καθισμένη πιο πέρα διαβάζει το βιβλίο της. Όλα όσα δε μας λέει το κείμενο μας τα λέει η εικόνα: πώς μοιάζουν, ποια είναι τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους, τι φορούν κτλ. Πλήθος αρχιτεκτονημάτων κατακλύζει τον αμμώδη χώρο δίνοντας την εντύπωση μιας προέκτασης της πολιτείας που ζουν. Ο προσεκτικός παρατηρητής, όμως, θα εστιάσει το ενδιαφέρον του και σε άλλα στοιχεία: τα σπίτια είναι δισδιάστατα, μοιάζουν σαν χάρτινες ζωγραφιές που ρίχνουν τον μονοδιάστατο ίσκιο πίσω τους. Παντού είναι σκορπισμένα κοχύλια και αστερίες, γεγονός που μας κάνει να σκεφτόμαστε ότι κάτι απειλεί αυτή την «πολιτεία μέσα στην άμμο», σαν τα κάστρα που φτιάχνει ο πατέρας με την κόρη του. Την εντύπωση αυτή εντείνει τόσο η σκιά των πουλιών που σχεδόν εφάπτεται με το σώμα τους, αν και δίνουν την εντύπωση πως πετούν πάνω από την πολιτεία, όσο και η μάλλον ανήσυχη ματιά της μητέρας που έχει στρέψει το βλέμμα της προς και πέρα από τη μεριά της πολιτείας. Η δε αρχιτεκτονική των κατασκευών μάς δίνει πολιτισμικές πληροφορίες για τον τόπο καταγωγής της οικογένειας: οι μιναρέδες, οι αψίδες σε συνδυασμό με το παρουσιαστικό των προσώπων μάς κάνουν να υποθέσουμε –ενεργοποιώντας και το σύγχρονο βίωμα- ότι μάλλον πρόκειται για Σύριους.

Το ταξίδι ως θεματικό μοτίβο.

Το Ταξίδι, σαν τίτλος, αναδεικνύει τον πυρήνα του περιεχομένου, ενώ η εικόνα στο εξώφυλλο αξιοποιεί το θεματικό μοτίβο που δεν είναι άλλο από τα μεταναστευτικά πουλιά που πραγματώνουν παράλληλα με την οικογένεια, σαν σμήνος σε δικό του σχηματισμό, ένα άλλο ταξίδι χωρίς σύνορα και περιορισμούς. Στο εσωτερικό το πέταγμα των πουλιών, εκτός από την έντονη κινητικότητα της εξόδου, αποτυπώνει εικαστικά και την επιθυμία του παιδιού. Στο όνειρό του όλη η οικογένεια κάθεται στον λαιμό ενός πουλιού και πετά με το σμήνος ελεύθερη σε αναζήτηση ενός καινούριου σπιτιού.

Η ειρωνική σχέση εικόνας-κειμένου εντοπίζεται και στην παράσταση των φόβων, όταν η νύχτα πέφτει στο δάσος, η οποία έχει ένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον και ως αφηγηματική στρατηγική: όταν το παιδί αφηγείται στη μια σελίδα (το κείμενο ενσωματώνεται στην εικόνα), οι φόβοι αφορούν κυριολεκτικά αυτό ακριβώς που διατυπώνει: τους θορύβους της νύχτας που υποδηλώνονται στα μάτια της αλεπούς. Μόλις, όμως, αρχίζει να κοιμάται στην ασφαλή αγκαλιά της μάνας του, στην απέναντι σελίδα οι ενήλικοι φόβοι της μητέρας εκφράζονται με διαφορετικό τρόπο: είναι τα χρώματα που γίνονται πιο σκοτεινά, είναι τα κόκκινα μάτια που καραδοκούν, είναι τα μαύρα χέρια του πολέμου που εκφράζουν τους κινδύνους που ελλοχεύουν στο άμεσο περιβάλλον και παραμονεύουν να αρπάξουν αυτή και τα παιδιά της, είναι η απελπισία, η κούραση και η απόγνωση που κάνουν τα διάπλατα ανοιγμένα μάτια της μητέρας να τρέχουν ακατάπαυστα. Είναι αυτή η οριακή στιγμή που, κρατώντας στοργικά στην προστατευτική αγκαλιά της τα δύο κοιμισμένα μικρά, αφήνεται ελεύθερη να παραδοθεί στους φόβους της φέρνοντας το εικονιστικό μήνυμα σε πλήρη αντίθεση με το λεκτικό: «Αλλά η μαμά είναι πάντα κοντά μας και ποτέ και τίποτα δε φοβάται». Όταν το παιδί κοιμάται, η εστίαση της εικόνας γίνεται τριτοπρόσωπη και ο παντογνώστης αφηγητής μάς επιτρέπει να μπούμε στο εσωτερικό των σκέψεων της μαμάς. Εδώ η εικόνα αναστέλλει την προωθητική δύναμη του λεκτικού κειμένου, μας αναγκάζει να σταθούμε σε μια «άλλη» ανάγνωση στην οποία, βέβαια, μας έχει κατευθύνει το ίδιο το κείμενο.

Η επιλογή του κόκκινου χρώματος για τη γενειάδα των φυλάκων των συνόρων, καθώς και η τοποθέτηση των προσώπων, διευθετούν τους χαρακτήρες και ορίζουν τις σχέσεις εξουσίας. Οι φύλακες, που παρουσιάζονται τεράστιοι μπροστά στην οικογένεια, υπερμεγέθεις, υποδηλώνουν τον φόβο που τους γιγαντώνει στα μάτια του παιδιού και την απειλή της επιστροφής στο επικίνδυνο «πίσω» που εκφράζει η απέναντι κατακόκκινη σελίδα με τα μάτια της αλεπούς να αναβιώνουν τον φόβο των νυχτερινών θορύβων.

Σκηνοθεσία της ανάγνωσης

Από την άλλη πλευρά, αν και η εικόνα προβάλλει την αναλογική σχέση της μικρούλας βάρκας με τα θεριά της θάλασσας, οι χρωματικές επιλογές στην αναπαράσταση των θαλάσσιων τεράτων απαλύνουν, ίσως και να αποκαθηλώνουν τους παιδικούς φόβους του αναγνώστη που αναπόφευκτα ταυτίζεται με τους ήρωες της ιστορίας. Γενικά η επιλογή των ζεστών χρωμάτων, με εξαίρεση το απόλυτο μαύρο που σηματοδοτεί τον πόλεμο και τους κινδύνους του, είναι ένα καινοτόμο στοιχείο στην ευρύτερη θεματική του πολέμου στο εικονογραφημένο βιβλίο (picturebook) που συνήθως αποδίδεται εικαστικά με σκούρα χρώματα (διαβάθμιση του γκρίζου, ενίοτε στο λευκό φόντο διανθίζεται με σκούρες αποχρώσεις του πράσινου και αντιδιαστέλλεται με το έντονο κόκκινο, για παράδειγμα Ο Εχθρός των Νταβίντε Καλί και Σερζ Μπλοκ) και δίνει μια άλλη παιδαγωγική διάσταση στην αξιοποίηση του έργου.

Είναι φανερό ότι το εικονογραφημένο πολυτροπικό κείμενο απαιτεί μια εξοικείωση με τους εικονιστικούς του κώδικες και προϋποθέτει σε πολλές περιπτώσεις τη συμβολή του ενήλικα στο ξεκλείδωμα των συμβάσεων που διέπουν το δια-ηλικιακό είδος για το παιδί-αναγνώστη. Αυτό το βιβλίο, που αξίζει να συν-αναγνωστεί με το παιδί προκειμένου να φωτιστεί η ενισχυτική εικονιστική του αφήγηση και να αναδυθεί το οικουμενικό του μήνυμα, απαιτεί μια σταθερή προσέγγιση, ο ρυθμός της ανάγνωσης να είναι αργός, να δοθεί η ευκαιρία στο παιδί να παρατηρήσει, να αφηγηθεί, να υποθέσει, να συμπεράνει, να συνδυάσει δεδομένα μιας αφήγησης που σε ορισμένα σημεία της γίνεται και ανατρεπτική. Το σίγουρο είναι ότι τα παιδιά θα μας καταπλήξουν βλέποντας πράγματα στην εικόνα που εμείς σίγουρα δεν εντοπίσαμε.

Πραγματικά ξεχωριστό στην κατηγορία του ως εικονοβιβλίο για το επίπονο ταξίδι των μεταναστών-προσφύγων. Το βιβλίο μεταφράστηκε από τη Μαρία Παπαγιάννη που κατορθώνει να μεταφέρει την εκφραστική δύναμη του πρωτότυπου κειμένου, καθώς και την αμεσότητα και απλότητα της παιδικής αφήγησης.

Το ταξίδι
Φραντσέσκα Σάννα
Εικονογράφηση Φραντσέσκα Σάννα
Μτφρ. Μαρία Παπαγιάννη
Εκδόσεις Πατάκη 2016

Προγραμματικές προτάσεις στο ΔΣ του Συλλόγου Δασκάλων και Νηπιαγωγών Χαλκίδας

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΥ ΘΡΑΝΙΟΥ

Πρωταρχικός μας στόχος και πρόταση και αυτή τη διετία είναι η συνεχής παρουσία μας στους συνδικαλιστικούς αγώνες, η συνεχής δράση μας στο σύλλογο, και η δέσμευση να προσπαθήσουμε να έρθουν όλο και περισσότεροι συνάδελφοί μας στις Γενικές Συνελεύσεις, να ακούσουμε και να υιοθετήσουμε νέες προτάσεις και ιδέες για τη συνέχεια των αγώνων μας. Δεσμευόμαστε να συνεχίσουμε τη δράση μας για την ανατροπή των μνημονιακών πολιτικών, για την ανατροπή των συσχετισμών και την προσπάθεια συγκρότησης ενός προοδευτικού αριστερού μαχητκού και αγωνιστικού κινήματος.

Οι προτάσεις μας είναι γραμμένες και στα φυλλάδια μας, στις ανακοινώσεις μας και στο ιστολόγιό μας στο internet (http://teleftaio-thranio.blogspot.gr/). 

Στηρίζουμε και θα αγωνιστούμε για ένα δημοκρατικό και αταξικό σχολείο και μία εκπαίδευση προς όφελος των μαθητών μας και μόνο!!!

Πιο συγκεκριμένα, προτείνουμε:

• Δημιουργία απεργιακού ταμείου
• Ομάδα κοινωνικής αλληλεγγύης, ποιότητας ζωής και οικολογίας που θα συνεργάζεται και θα αλληλεπιδρά με άλλες κοινωνικές ομάδες της πόλης μας.
• Συνάντηση με το Δήμο της Χαλκίδας για συσσίτια στους μαθητές μας καθημερινά.
• Να συσταθούν ομάδες στα πλαίσια του συλλόγου που να επεξεργάζονται εκπαιδευτικά προγράμματα σε σχέση με το περιβάλλον, τον αθλητισμό και τον πολιτισμό.
• Αναβάθμιση της βιβλιοθήκης του συλλόγου, με βιβλία εκπαιδευτικού περιεχομένου που θα καλύπτει τις ανάγκες όλων των εκπαιδευτικών.
• Εκδηλώσεις του συλλόγου ανοιχτές, για να αναδείξουμε προβλήματα άλλων συνδικαλιστικών χώρων (π.χ. καθαρίστριες) και άλλων κλάδων.
• Επιμένουμε στην πρόταση ότι συνάδελφοι που έχουν επιλέξει να συμμετέχουν στη διοίκηση (ΠΥΣΠΕ, ΑΠΥΣΠΕ), και δεν είναι εκλεγμένοι, να μη συμμετέχουν σε ψηφοδέλτιο, ή στο διοικητικό συμβούλο.
• Να έχει ο σύλλογος στενή συνεργασία με τις άλλες συνδικαλιστικές ομάδες στο νομό (ΕΛΜΕ, ΟΙΕΛΕ).
• Στηρίζουμε όλες τις ομάδες του συλλόγου, γιατί πιστεύουμε ότι το συλλογικό σε αυτούς τους δύσκολους καιρούς είναι και πολιτικό και τελικά το ζητούμενο.
• Καμμιά έκπτωση στα εργασιακά και συνδικαλιστικά μας δικαιώματα.

  

Θα είμαστε συνοδοιπόροι με όλες αυτές τις δυνάμεις που οραματίζονται ένα δημοκρατικό σχολείο, που έχουν διάθεση για αγώνες και ανατροπές σε όλα τα επίπεδα!!! 

3η Δεκέμβρη - Ημέρα ατόμων με αναπηρία

3η Δεκέμβρη

"Τίποτα για μας, χωρίς εμάς." Όσοι γνωρίζετε αυτό το σύνθημα, σίγουρα ανήκετε με κάποιον τρόπο στο κίνημα της αναπηρίας. 

Είστε άνθρωπος με αναπηρία; Βιώνετε καθημερινά τον αποκλεισμό. 

Είστε γονιός παιδιού με αναπηρία; Βιώνετε καθημερινά την οικονομική αφαίμαξη της οικογένειάς σας και την κοροϊδία για "θεραπείες" από "γκουρού" που δεν υπάρχουν. Ζείτε μόνιμα με την αγωνία της βεβαιότητας ότι όταν πεθάνετε, το παιδί σας δεν θα μπορεί να έχει μια ανεξάρτητη ζωή, όπως αξίζουμε όλοι μας. 

Είστε δάσκαλος παιδιού με αναπηρία; Βιώνετε καθημερινά την εργασιακή ομηρία, τη μελαγχολία ότι όσο και να προσπαθήσετε και όσους στόχους και να κατακτήσετε μαζί με τον μαθητή/τρια σας μετά από κάποια ηλικία όλη αυτή η γνώση θα πάει χαμένη και το παιδί θα καταλήξει σπίτι του. 

Όσοι δεν γνωρίζετε αυτό το σύνθημα, κοιτάξτε να το βάλετε καλά μέσα στο κεφάλι σας. Σε μία κοινωνία αποκλεισμού και φασισμού που ζούμε, τίποτα δεν πρέπει να θεωρείται δεδομένο. Η αρτιμέλεια είναι κάτι που δεν το βιώνουμε ως θαύμα, αλλά ως μία κατάσταση. Το ίδιο και η αναπηρία. Η ΑΝΑΠΗΡΙΑ (με κεφαλαία, για να το λέμε, για να μην φοβόμαστε τις λέξεις) είναι και αυτή μία κατάσταση, όχι μία τραγωδία, όπως θέλουν να μας την παρουσιάζουν τα ΜΜΕ και όλες οι πλούσιες κυρίες που θέλουν τη φιλανθρωπία μας, τώρα τα Χριστούγεννα. 

Ας αποδεχτούμε λοιπόν αυτά που έχουμε (αρτιμελείς και ανάπηροι) και ας προχωρήσουμε τις ζωές μας για να γίνουμε ένα σκαλάκι καλύτεροι από αυτό που ήμασταν. Χωρίς αριστείες, φαμφάρες και βραβεία. Για τον Άνθρωπο. Για την Κοινωνία. Για την Ελευθερία και την Ένταξη.

Για το Τελευταίο Θρανίο

Μαριλένα Σιόλια

Υπόμνημα για την επιλογή Περιφερειακών Διευθυντών Εκπαίδευσης

Τοπικές συνδικαλιστικές Κινήσεις Εκπαιδευτικών Π.Ε.

& Περιφερειακή Κίνηση Εκπαιδευτικών Π.Ε. Στερεάς Ελλάδας

Λαμία, 26.2.15

                                                                                     

                                                                                

                                                       ΠΡΟΣ

                                       Υπουργό Πολιτισμού, Παιδείας                                  

                                        και Θρησκευμάτων κ. Μπαλτά, 

                                         ΚΟΙΝ. Αναπληρωτή Υπουργό             

                                               Παιδείας κ. Κουράκη

 

                                               ΥΠΟΜΝΗΜΑ

  ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Κύριε Υπουργέ,

Με στόχο τη συμβολή των εκπαιδευτικών στην ουσιαστική ανασυγκρότηση της εκπαίδευσης και τις τομές που απαιτούνται για τη δημιουργία του ελεύθερου και δημοκρατικού σχολείου καταθέτουμε τις απόψεις μας για το θέμα , ευελπιστώντας ότι θα τις λάβετε υπόψη.

Α. Ο θεσμός των Περιφερειακών Διευθύνσεων δεν έχει προσφέρει τίποτα σημαντικό στην αποκέντρωση της διοίκησης. Είναι γραφειοκρατικός θεσμός , κενός περιεχομένου. Οι αρμοδιότητές τους μπορούν να επιμεριστούν στις Διευθύνσεις Εκπαίδευσης.  Η μόνη «ουσιαστική συμβολή» τους είναι η εξυπηρέτηση προσωπικών συμφερόντων.

     Για τους λόγους αυτούς θεωρούμε ότι ο θεσμός των  Περιφερειακών Διευθύνσεων  πρέπει να καταργηθεί.

Β.  Αν ωστόσο κριθεί,  ότι χρειάζεται  να διατηρηθούν οι Περιφερειακές Διευθύνσεις, πρέπει να αλλάξει το πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους. Σε μια τέτοια περίπτωση, μέσα από ένα ανοιχτό διάλογο, είμαστε πρόθυμοι να καταθέσουμε συγκεκριμένες προτάσεις.

Γ.  Κατανοούμε την ανάγκη  μεταβατικής περιόδου στην εκπαίδευση. Ωστόσο το υπάρχον νομικό πλαίσιο επιλογής Περιφερειακών Διευθυντών είναι  αντιδημοκρατικό, αναξιοκρατικό και υπηρετεί καθαρά τα συμφέροντα του στενού κομματικού κράτους που συνειδητά υπηρέτησαν οι προηγούμενες κυβερνήσεις . Αυτό το πλαίσιο πρέπει οπωσδήποτε στην επόμενη σχολική χρονιά να αλλάξει.

Είναι ανάγκη  να γίνει σαφές σήμερα ότι η επιλογή των Περιφερειακών Διευθυντών έχουν περιορισμένη χρονική ισχύ.

Προτείνουμε  να  τροποποιηθεί η «Πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος για διορισμό Περιφερειακών Διευθυντών Εκπαίδευσης»  και να αναφέρει ότι πρόκειται για  προσωρινή αντικατάστασή τους μέχρι την ψήφιση νέου νομοθετικού πλαισίου για τις θέσεις ευθύνης στη  διοίκηση .

Δ. Τα προβλήματα στο χώρο της εκπαίδευσης στη μνημονιακή περίοδο έχουν διογκωθεί κι έχουν επηρεάσει  την ποιότητα του  εκπαιδευτικού έργου, τις προτεραιότητες που τέθηκαν (δράσεις βιτρίνας που απαιτούσε η αξιολόγηση) αλλά και τις σχέσεις των εκπαιδευτικών (αξιολογητές-αξιολογούμενοι). 

Το υπάρχον νομοθετικό πλαίσιο επιλογής Περιφερειακών Διευθυντών δεν λαμβάνει υπόψη την αρνητική κατάσταση που επικρατεί. Ο εκπαιδευτικός ο οποίος τα τελευταία χρόνια δεν εργάζεται σε σχολική μονάδα δεν μπορεί καν να αντιληφθεί , πολύ περισσότερο δε να κατανοήσει και στη συνέχεια να επιλύσει , τα προβλήματα που δημιουργήθηκαν.

Σε αυτή τη χρονική περίοδο προτείνουμε για τους υποψήφιους Περιφερειακούς Διευθυντές Εκπαίδευσης να ληφθούν υπόψη οι εξής παράμετροι:

-          Στη διάρκεια των  τριών τελευταίων σχολικών ετών να  υπηρετεί σε σχολική μονάδα .

-          Στη διαδικασία της αξιολόγησης να μην ήταν επιμορφωτής ούτε  αξιολογητής συναδέλφων του.

-          Να τυγχάνει ευρείας αποδοχής στην κοινότητα των εκπαιδευτικών.

-          Να μην έχει αναφερθεί ή καταγγελθεί από Γενική Συνέλευση Εκπαιδευτικών  το Σύλλογο Διδασκόντων του σχολείου του ή τα συλλογικά όργανα των εκπαιδευτικών.

Ε.  Θεωρούμε απαράδεκτη και προκλητική τη διάταξη του Ν. 3879/10 (άρθρ. 26, παρ. 14) να τοποθετούνται οι Περιφερειακοί. Διευθυντές Εκπαίδευσης, οι Γενικοί ή Ειδικοί Γραμματείς, οι Πρόεδροι ή Διευθύνοντες Σύμβουλοι οργανισμών κατ’ εξαίρεση, μετά την αποχώρησή τους από τη θέση τους, ως σχολικοί σύμβουλοι (!!). Επιβραβεύονται με αυτό τον τρόπο στελέχη που επιλέγονται με κομματικά κριτήρια από τον εκάστοτε Υπουργό Παιδείας. Απαιτούμε για μια ακόμη φορά, όπως και στο πρόσφατο παρελθόν, την κατάργηση της σχετικής διάταξης (άρθρ. 26, παρ. 14)  του Ν. 3879/10.        

ΣΤ.  Όσοι προσπαθούμε  να καλλιεργήσουμε  κλίμα δημοκρατίας , δημιουργικότητας, συνεργασίας και ευθύνης στα σχολεία, είναι αδιανόητο να δεχτούμε ότι θα οριστεί στη θέση αυτή εκπαιδευτικός ο οποίος :

-          Απουσιάζει με δική του επιλογή από τη σχολική διαδικασία, υπηρετώντας σε οποιαδήποτε άλλη θέση.

-          Αγνόησε το  Σύλλογο Διδασκόντων , δεν σεβάστηκε τις αποφάσεις του, δεν λειτούργησε δημοκρατικά, πίεσε , απείλησε ή  εκβίασε συναδέλφους του.

-          Χρησιμοποίησε την αξιολόγηση ή την απειλή της αξιολόγησης ή συμμετείχε στο έκτρωμα που ήδη –σωστότατα- έχει ανασταλεί, προσπαθώντας να αποκομίσει προσωπικά οφέλη σε βάρος των υπολοίπων συναδέλφων του που αγωνίζονταν κατά της αξιολόγησης –λαιμητόμου.

Θέτουμε  το ερώτημα: Η  άποψη των εκπαιδευτικών για την προσφορά και τη στάση ζωής του υποψήφιου έχει  ή όχι σημασία ;  Στη διαδικασία επιλογής που εξελίσσεται θα ληφθεί υπόψη και με ποια διαδικασία ;

             Με αίσθηση ευθύνης και χωρίς την παραμικρή ιδιοτέλεια 

           Οι Τοπικές συνδικαλιστικές Κινήσεις Εκπαιδευτικών Π.Ε.                

                   Ανεξάρτητη Κίνηση Εκπαιδευτικών Π.Ε. Φθιώτιδας

                   Eκπαιδευτική Προοπτική Π.Ε. Θήβας

                   Αντίλογος Π.Ε. Ν. Φωκίδας

                   Τελευταίο Θρανίο Π.Ε. Ν Εύβοιας

                   Κίνηση Εκπαιδευτικών Π.Ε. Αλιβερίου-Κύμης

και η Περιφερειακή Κίνηση Εκπαιδευτικών Π.Ε. Στερεάς Ελλάδας

                         Εκπαιδευτικοί Εν Δράσει Στερεάς Ελλάδας ( ΑΠΥΣΠΕ)